====Prawo cywilne - pojęcie==== ((1)) Prawo cywilne jako gałąź prawa Prawo cywilne jest gałęzią obowiązującego w Polsce systemu prawa, stanowiącą najbardziej istotną część prawa prywatnego. ((1)) Znaczenie przedmiotowe oraz podmiotowe Prawo cywilne może być rozumiane w znaczeniu: - **przedmiotowym** - jako zespół [[NormaPrawna norm]] regulujących [[StosunekPrawny stosunki prawne]] o charakterze majątkowym i niemajątkowym, - **podmiotowym** - jako uprawnienie lub zespół uprawnień przysługujących określonemu podmiotowi z mocy prawa w znaczeniu przedmiotowym (czyli na podstawie [[NormaPrawna norm prawnych]] regulujących stosunki społeczne we właściwy sobie sposób). ((1)) Zakres prawa cywilnego Stosownie do {{pu przepis="art. 1 KC"}} Kodeks cywilny reguluje [[StosunekCywilnoprawny stosunki cywilnoprawne]] między [[OsobaFizyczna osobami fizycznymi]] i [[OsobaPrawna osobami prawnymi]]. Wobec braku bardziej precyzyjnych kryteriów, za pomocą których można by odróżnić prawo cywilne od pozostałych gałęzi prawa, określenia zakresu tego prawa dokonuje się najczęściej poprzez łączne zastosowanie co najmniej dwóch kryteriów. Sa nimi: - przedmiot regulacji oraz - metoda regulacji. ((2)) Przedmiot regulacji Przedmiotem regulacji prawa cywilnego są [[StosunekPrawny stosunki prawne]] o charakterze majątkowym oraz niemajątkowym, przy przeważającym (dominującym) charakterze w prawie cywilnym tych pierwszych. ((3)) Stosunki majątkowe Przedmiotem stosunków majątkowych są sprawy o charakterze ekonomicznym (np. własność nieruchomości, prawo do świadczeń alimentacyjnych) ((3)) Stosunki niemajątkowe Z kolei stosunki niemajątkowe charakteryzuje to, iż ich przedmiotem są dobra niemające bezpośredniej wartości ekonomicznej (np. tzw. [[DobraOsobiste dobra osbiste]] takie jak zdrowie, godność, cześć i inne). ((2)) Metoda regulacji Metoda regulacji właściwa prawu cywilnemu opiera się na: - równorzędności pozycji podmiotów [[StosunekPrawny stosunków prawnych]], a także - autonomii woli stron. ((3)) zasada równorzędności pozycji podmiotów Chodzi tu o takie usytuowanie podmiotów [[StosunekPrawny stosunku prawnego]], aby w stosunkach wzajemnych zajmowali one pozycje równorzędne. Każdy z uczestników dysponuje więc formalnie tym samym wachlarzem (zakresem) kompetencji. Istotne dla prywtnoprawnego stosunku jest brak możliwości władczego odziaływania na sferę praw i obowiązków drugiego podmiotu, tak jak ma to miejsce np. w prawie administracyjnym. Brak jest zatem władczego podporządkowania podmiotów, które stwarzałoby możliwość jednostronnego kształtowania pozycji drugiej strony [[StosunekPrawny stosunku prawnego]]. ((3)) autonomia woli stron Z równorzędnością podmiotów związana jest kolejna cecha [[StosunekCywilnoprawny stosunku cywilnoprawnego]] - autonomia woli stron. Polega ona na tym, iż podmioty mogą własnym działaniem kształtować swoje [[StosunekPrawny stosunki prawne]] w granicach określonych przez prawo. ---- CategoryLeksykonP CategoryPrawoCywilne